TERİMLER SÖZLÜĞÜ

Active Hyperlink / Aktive Hyperlink
Bir web browserda o an için seçili olan hyperlinktir.Web browserların yeni versiyonları, aktif olan hyperlinki, üzerine gelindiğinde rengini değiştirerek göstermektedir.

ASP (Active Server Page) / (Aktif Sunucu Sayfaları)
Microsoft'un NT Server üzerinde çalışan IIS (Internet Information Server) için hazırladığı bir standart.Sunucu taraflı bir teknoloji olan ASP, (Active Server Pages/Aktif Sunucu Sayfaları) kullanıcı tarafına etkileşimli, dinamik Web sayfaları göndermek için kullanılır. ASP, Web programcılarına HTML, scripting ve kullanıcıdan bağımsız veritabanı uygulamalarını özgürce kullanma fırsatı verir. ASP programlama ortamının özgür olmasının sebebi tüm derleme işleminin sunucu tarafında bitmesi ve kullanıcının sadece sonuçta oluşan HTML sayfalarını görmesidir.

ActiveX
Microsoft tarafından geliştirilen bir yazılım tekniği olan Active X, World Wide Web üzerinden Windows bazlı bilgisayarınıza programların ve içeriğin ulaştırılmasını sağlamakta. Kullanıcının kontrolu dışında gerekli birçok değişikliğin bilgisayarınız üzerinde yapılmasına izin veren Active X, güvenlik sorunları açısından ise oldukça büyük bir tehdit oluşturmakta. Bu nedenle birçok uzman tarafından Active X kullanımı özendirilmemekte.

Advertising Banners / Reklam Bannerları
Web site reklamlarının, diğer organizasyonların web sitelerinde yer alması.

ASP Application Service Provider / Uygulama Servis Sağlayıcı
ASP kavramı , kişilerin veya şirketlerin, teknoloji hizmetini satın alması yerine kiralayarak internet üzerinden kullanması anlamına geliyor. İlk yatırım maaliyetini, ve spesifik bir konuda derin bilgi gereksinimini ortadan kaldıran bu çözum yıllık kullanım hakları anlaşmaları ışığında yapılıyor. KOBI tabir edilen şirketlerin Bilişim hizmetlerinin üstlenilmesi, büyük ölçekteki şirketlerin ise özel konularda işlerin belirli kısımlarını dışarıya yaptırmalarına imkan verilmesi ASP kavramı içinde gerçekleşmekte. Birçok şirketin alması ve kullanması bakımından oldukça pahalı ve masraflı olan sistemler bu sistem içinde daha ekonomik bir boyut almakta.

Auction / Açık Arttırma
Web sitesinden açık arttırma ile satış yapılmasına denir. B2B (Business-to-business) veya B2C (business-to-consumer) e-ticarette yer alabilecek bir elektronik pazardır.

Authentication / Otentikasyon– Doğruluğunu kanıtlamak
Kullanıcının doğrulanması süreci. Şifre ve kullanıcı adı girildiğinde bu bilgiler doğrulanır ve girişe izin verilir.

Authorization / Yetki Vermek
Sadece yetki verilen kişilerin, bir web sitesine veya bilgiye ulaştığının sağlama alınması için çeşitli otorizasyon teknolojileri kullanılır. Örn: şifre

Bandwidth / Bant Genisliği
Bir network bağlantısı üzerinden transfer edebildiğiniz veri miktarının tanımlanması için kullanılan bir terim. Genelde saniyede aktarılan veri miktarıyla belirlenen genişlik, bps(bits per second), kbps(kilobits per second), mps(megabits per second) kısaltmaları ile tanımlanır.

Banner / Banner
Banner web’de reklam yapmanın en temel yoludur. Değişik şekiller ve boyutlarda, animasyonlu yada animasyonsuz olarak tasarlanır ve web sitesinde değişik konumlarda yayınlanabilir.

Bookmark / Bookmark
World Wide Web browserını kullanırken, daha sonra hızlı bir şekilde tekrar bağlanmak istenilen web sitesinin adresinin bir listeye kaydedilmesine bookmark denir. Bu listeye bookmarklist veya hotlist denir.Netscape ve bazı browserlar “bookmark” kelimesini, Microsoft Internet Explorer ise “favorite” kelimesini kullanmaktadır.

Broken Hyperlink / Bozuk Hyperlink
Bir hyperlinkin doğru sayfaya gitmemesi veya mevcut olmayan bir sayfayı göstermesidir.

Browser / İnternet Gezgini
Çeşitli internet kaynaklarına ulaşmak için kullanılan Client (alıcı) yazılımıdır. En tanınmış browserlar Microsoft Internet Explorer ve Netscape Navigator’dır. İnternet Gezgini olarak da bilinir.

Business to Business Commerce (B2B)
İnternet aracılığı ile iki işyeri arasında gerçekleşen ticari işlemler. Geçmişte Elektronik Veri Alışverişi (EDI- electronic data interchange) ile yapılan Bu ticaret şekli günümüzde XML teknolojileri ile yapılmaya başlanmıştır.

Business to Consumer Commerce (B2C)
İşyerleri ve bireyler arasında gerçekleşen ticari işlemler.

Cache / Bellek
Cache aslında geçici bir bellektir. Internet browserlarınızda (gezginlerinizde), gezdiginiz Internet sayfalarını belirli bir süre sakladığı bellek alanına da aynı isim verilmektedir. Internet browserları yeni bir sayfa yüklemek istediğinizde ilk önce Cache'e bakarak sayfanın olup olmadığını kontrol eder, eğer bulursa buradan yükler. Bu işlem hız kazandırmasına rağmen sayfanın güncel halini yüklemediği için her zaman tercih edilmez. Internet browserının sayfaları ne sıklıkta Cache'e atacağı ve burada yenileyeceği ise Internet browserlarının ayarlarından değiştirilebilir.

Certificate Authority / Sertifika Otoritesi
Firmaların ve firmalara ait web sitelerinin doğruluğunu kanıtlayan kuruluştur. Bu sertifika otoritesi, web sitelerinde sertifika bulunmasını isteyen firmalara sertifika dağıtımını yapar. (Dijital sertifika veya otentikasyon sertifikası olarak da bilinir)

Chat / Chat
Birden fazla kişiyle internet aracılığıyla yapılan iletişim şekli. E-mail’den farklıolarak gerçek zamanlı yanıt alınır.

Clickthrough / Clickthrough
İnternet izleyicilerinin reklam bannerlarına tıklama ve reklam veren siteye gitme oranına denir. Genel olarak sektöre göre %1 ve %3 arasında bir oran dağılımı vardır. Bu oran toplam tıklama sayısının, toplam reklam izlenimi sayısına bölümü ile elde edilir.

Collaborative Commerce(C-Commerce) / İşbirlikçi Ticaret
Bir işletmenin personelinin, iş ortaklarının ve müşterilerinin ticari faaliyette bulunan bir topluluk ile elektronik ortamda gerçekleşen etkileşimler.Ticari faaliyette bulunan topluluk bir endüstri, endüstri bölümü,bir tedarik zinciri veya bir tedarik zinciri bölümü olabilir.

Common Gateway Interface (CGI) / Genel Geçiş Arayüzü
CGI, bir kullanıcı isteğinin, sunucu tarafında bir uygulamaya ulastirilmasi ve burada proses edilerek sonuclarinin tekrar son kullaniciya ulastirilmasi icin kullanilan standart bir arayuzdur. Web uzerinde bir form doldurdugunuzda ve bu formu islem gormesi icin gonderdiginizde forma yazdiginiz bilgi CGI arayuzu ile sunucu tarafinda sizden gelen icerigi proses edecek uygulamaya ulastirilir ve bu uygulamanin calismasi sonucu olusturulan sonuclar son kullanicinin bilgisayarina yine CGI kanaliyla iletilir. Yaratilan CGI uygulamalari platform bagimsiz olarak her sunucu uzerinde calisacak sekilde yazilir. CGI uygulamalari basta Perl olmak uzere, C, C++ ve Java yazilim dillerinde yazilabilir.

Commerce Server / Ticari Server
Ticari bir site için karşılığında cevap gerektiren ve desteklenen bütün bilgileri sağlayan ve yöneten server.

Commerce Service Provider (CSP) / Ticari Servis Sağlayıcı
İnternet E-ticaret hizmetlerinde uzmanlaşan ve aynı zamanda bu hizmetler için özel yazılımlar ve outsourcing hizmetleri sunan servis sağlayıcıları.

Consumer to Consumer Commerce (C2C) / Tüketiciden Tüketiciye Ticaret
Tüketiciler arasında gerçekleşen ticari işlemleri ifade eder. Online açık artırmalar C2C örneklerindendir.

Cookie
İnternet gezginleri vasıtası ile web server'ları tarafından bilgisayarınızın hard drive'ına yerleştirilen ufak yazılımlar. Cookieler kullanıcı hakkındaki bilgileri(kullanıcı ismi, alışveriş listesi gibi) Cookieyi gönderen server'ın anlayacağı bir dilde kendi bünyesinde tutar. Bu şekilde server üzerinde bulunan siteyi veya siteleri gezdiğinizde, site sizin hakkınızdaki bilgileri otomatik olarak bilgisayarınızdan alarak sizi tanımış olur. Böylelikle Amazon sitesine gidip isminizi yazıp kayıt olduktan sonra, Amazon sitesine her gittiğinizde sizin isminizle sizi karşılamış olur.

Cost Per Thousand Impressions (CPM) / Bin İzlenim Başına Maliyet
Turkiye'dede CPM olarak kullanilan terim internet reklamciliginda, reklamlarin degerinin tespitinde kullanilan bir birim degerdir. Web sayfasinda bulunan bir ilanin(banner reklam) bedeli bu ilani gorecek 1000 kisi icin belirlenir ve birim olarakda "cpm" kullanilir. CPM degerleri reklamin hangi sayfada veya sayfadaki yerine gore degisebilir. Ornegin cpm degeri $25 olan bir alanda bulunan reklam 10.000 kisi tarafindan izlenildiginde odenecek reklam bedeli $250 olacaktir.

Cracker
Hackerlardan farklı olarak crackerlar bilgisayarlara yasal olmayan yollardan ve kötü amaçları için ulaşmaya çalışan kullanıcılardır.

Cryptography / Şifreleme
Bilgileri okunmaz bir hale getirerek koruma süreci.
Bilgiler, verileri okunmaz hale getiren bir anahtar kullanımı ile şifrelenir ve daha sonra tekrar kullanılmak istendiğinde deşifre edilir.

CyberCash
Cybercash bir kullanıcının dijital ortamda nakit kredi almasını bu krediyi bilgisayarında saklamasını ve daha sonra bu krediyi internet üzerinde online alışveriş yaparken harcamasını sağlayan bir sistemdir.Dijital nakdi kabul eden çoğu işyeri digital nakdi, özellikle yüksek fiyatlı alımlarda diğer ödeme biçimlerine alternatif olarak kullanmaktadır.